MEER WETEN OVER
De Lauwers is nu een vriendelijk water, vroeger bevaarbaar voor grote schepen. maar ook was de Lauwers vooral het toneel van veel strijd en oorlog. Tussen 1413 en 1422 heerste de Grote Friese Oorlog tussen de zgn, Schieringers en de Vetkopers. De Schieringers heersten over het WestLauwers-gebied; de Vetkopers waren de baas in het gebied ten oosten van de Lauwers en Groninger Ommelanden. Het heeft de Friesen – met inmenging van tal van machtige lieden uit oa Holland, Ost-Friesland en buitenland, negen jaren en veel bloedvergieten gekost om tot een vorm van vrede te komen. Het vredesverdrag van 1 februari 1422 kreeg de bijzondere naam: – De Zoen van Groningen. Twee belangrijke punten in deze ‘Zoen’: 1. De grens tussen beide partijen werd getrokken op de Lauwers; 2. het in stand houden van de 'Friese vrijheid', wat zoveel betekende dat 'buitenlandse heren uit Friesland geweerd moesten worden'. De Lauwers vormde voorheen ook de taalgrens tussen twee varianten van de Friese taal. Het Westerlauwers Fries is het Fries dat nu nog gesproken wordt in huidig Friesland. De tegenhanger hiervan was het Oosterlauwers Fries, een taal die nu bijna geheel is uitgestorven. Ook in de huidige tijd geldt de Lauwers nog als taalgrens, want het Fries dat gesproken werd ten oosten van Lauwers is ingeruild voor Neder-Saksische dialecten.